Zuilen, van zelfstandige gemeente tot stadswijk, Deel 224 categorie: Historie

door W. van Scharenburg Geplaatst op 27 december 2017

In het Museum van Zuilen is de tentoonstelling 'Spelen en Scholen in Zuilen' te bewonderen. We zijn nog niet helemaal klaar met de inrichting, maar wat betreft het verhaal over spelen, dat hebben we inmiddels wel aardig in beeld. Deze week deel een van de serie: 

Spelen op straat

Kinderen uit Zuilen konden zich nog niet met 'een scherm' vermaken. Vooral 's zomers (maar ook midden in de winter) speelde men vaak buiten.

Daarvoor waren ook de straten in zijn of haar omgeving uiterst geschikt: slechts gehinderd door een enkele auto lag er een behoorlijk speelveld klaar.

Daar werd door de talrijke jeugd dankbaar gebruik van gemaakt. Vooral de spelletjes buiten die tegenwoordig niet meer gespeeld worden, wil ik graag onder de aandacht brengen. Zij staaan niet speciaal model voor het Zuilense ‘buitengebeuren’ maar horen er mijns inziens wel bij.

Pikken

Dit knikkerspel was meestal bij een muur van een niet bewoond perceel. Vanaf zo’n muur werden op de snijpunten van de trottoirtegels knikkers gelegd. Per deelnemer 1, 2 of 3, dat was een beetje afhankelijk van het aantal deelnemers.

De bedoeling was dan ‘omstebeurt’ met een kei (vaak gevonden tussen de bielsen van het rangeerspoor van Werkspoor of Demka) te proberen vanaf een of meer meters van de staart één knikker te raken. Alles wat er tussen de staart en de geraakte knikker lag, was voor de gelukkige winnaar.

Dat het mikken op de dichtst bij de muur gelegen knikker daardoor het grootste resultaat opleverde, lijkt me duidelijk.

De kei waar je regelmatig mee won werd je gelukskei en het was de goden verzoeken om zo’n kei uit te lenen aan een vriendje dat ook wel eens wilde winnen. Er werden ook varianten gespeeld: soms werd (per deelnemer) een hele bus knikkers als ‘pot’ naast de eerste knikker gezet en de afstand om te gooien (on)evenredig vergroot.

Zo kon het gebeuren dat je vele meters ver weg stond te mikken op de eerste knikker. Als je het geluk had die te raken was je meteen honderden knikkers rijker en dikwijls een vriendje armer.

Deze variant werd trouwens om voor de hand liggende redenen voornamelijk aan het einde van het knikkerseizoen gespeeld. (Of hij zorgde er toch in ieder geval voor dat, bij verlies, jouw knikkerseizoen afgelopen was!)

Dat de muur waar dit populaire spelletje tegen gespeeld werd nogal wat slijtageplekken (holletjes) opliep, kunt u als u goed kijkt nog steeds zien. Onder andere de Christelijke School 2 (die heet nu anders natuurlijk: ‘De Piramide’) in de Balderikstraat heeft nogal wat van deze herinneringen onder aan de gevel zitten.

Fotobijschrift: De genoemde school in de Balderikstraat, nog helemaal gaaf, maar de knikkerbeschadigingen zitten om de hoek....

Terug naar overzicht