Zuilen van zelfstandige gemeente tot stadswijk, Deel 266

De voorbereidingen voor de verhuizing van het Museum van Zuilen zijn al een tijd aan de gang. De beoogde nieuwe locatie is de Werkspoorfabriek op het Werkspoorterrein. Daar gaat het Museum van Zuilen van start met een grote Werkspoortentoonstelling. In de aanloop daarnaartoe vindt u de komende tijd artikelen uit de Werkspoor Courant, de ‘Utrechtse Editie’, waarin de voor Zuilen zo belangrijke fabriek onder de aandacht komt. Dit is deel 11.

Werkspoor Courant mei 1947

Van ons werk

Crossley chassis en motor uit Engeland.

Gewichtsbesparing door toepassing van aluminium.

Hete luchtverwarming.

Eén dezer dagen kwamen we, langs de Maliesingel rijdend, de eerste door ons afgeleverde Crossley-bus tegen, ’n stevige, maar toch sierlijke wagen, in mooie groene kleur.

Wij willen U hier dan iets vertellen over deze bus en de productie ervan op onze fabriek.

Direct na de bevrijding is aan de fabrieken Werkspoor, Allan (Rotterdam), Beijnes (Haarlem), de Schelde en Verheul (Waddinxveen) door de Nederlandse Spoorwegen opgedragen de vervaardiging van bussen, z.g. Crossley’s, om te voorzien in het nijpende tekort aan vervoerscapaciteit zowel per spoor als over de weg.

Werkspoor zal 195 van deze Crossley bussen maken. Enkele hoofdgegevens zijn: Chassis en motor (6 cylinder Diesel) komen uit Engeland. Carrosserie: electrisch gelast stalen geraamte, geklonken plaatbekleding van staal boven de ceintuurlijst, van aluminium onder de ceintuurlijst, houten dak.

Hoofdafmeting:

46 zitplaatsen.

6 wielen.

Lengte: 10910 mm.

Breedte: 2470 mm.

Hoogte: vanaf de grond 2960 mm.

Totaal gewicht: pl. m. 5330 kg.

Opvallend is het gebruik van veel aluminium, wat o.a. uit het oogpunt van gewichtsbesparing is gekozen.

Zoals wij zagen, zijn ook andere fabrieken belast met het vervaardigen van deze bussen en daartoe is van het begin af veel onderling overleg nodig geweest.

Onze tekenkamer Wagonbouw te Amsterdam, heeft het ontwerp hoofdzakelijk getekend en deze ontwerptekeningen regelmatig met de opdrachtgever (de N.S.) en de collega ondernemingen besproken.

Alle firma’s worden dus voorzien van tekeningen door deze tekenkamer.

Uitwisselbaarheid van chassis en carrosserie.

In Engeland heeft men getracht door een eenvoudige bevestiging van carrosserie op chassis tot een snelle uitwisseling te kunnen komen van carrosserie en chassis, dit in verband met het feit, dat carrosserie en chassis niet dezelfde periode van revisie hebben.

Hoe dit principe zich in Nederland zal ontwikkelen, zullen we moeten afwachten. In ieder geval is de bevestiging (een soort ophanging) van chassis en carrosserie zeer eenvoudig.

De verwarming van de bus geschiedt door het Engelse systeem Clayton. Boven de voorruit van de bestuurder komt koude lucht binnen, welke in een tamelijk ingewikkeld buizenstelsel verwarmd wordt door het koelwater van de motor. De op deze wijze verwarmde lucht wordt onder de zitbanken geblazen.

De productiegang (routing) in onze fabriek is nu zo, dat de onderdelen in bouw B vervaardigd en daar op het chassis aangebracht worden, waarna het rijdbare „geraamte’’ getrokken wordt naar de machinale Houtbewerking voor de verdere bewerkingen, zoals houten vloeren inleggen, dakhout aanbrengen, schilderen enz.

Productieprogramma.

2 Bussen per week, waardoor in totaal ongeveer 180 man regelmatig aan de bussen zullen werken.

Tenslotte vermelden wij nog enkele verbruiksgegevens, die U een indruk geven van de benodigde hoeveelheid materiaal voor deze serie van 195 bussen.

195 Crossley bussen zullen ongeveer nodig hebben;

315 ton staal.

83850 kg. aluminium.

41500 electroden.

270 M³ hout.

3200 M2. glas.

Terug naar overzicht